Η αποξένωση ενός ενήλικου παιδιού από τους γονείς του σπάνια συμβαίνει ξαφνικά ή εξαιτίας ενός μεμονωμένου περιστατικού. Συχνότερα αποτελεί το τέλος μιας μακράς εσωτερικής διαδικασίας, κατά την οποία το παιδί —πια ενήλικας— προσπαθεί για χρόνια να εξηγήσει, να συγχωρήσει, να προσαρμοστεί, να βάλει όρια, να διατηρήσει τη σχέση και να ελπίζει ότι κάποια στιγμή κάτι θα αλλάξει. Η απομάκρυνση μπορεί να έρθει όταν σταματήσει να περιμένει. Όταν αντιληφθεί ότι η διατήρηση της σχέσης απαιτεί από το ίδιο μεγαλύτερο ψυχικό κόστος…

Τα πρώτα 18 χρόνια λειτουργούν σαν «λειτουργικό σύστημα»∙ χαράσσουν τις στρατηγικές με τις οποίες ρυθμίζουμε συναίσθημα, ερμηνεύουμε την εξουσία και συνδεόμαστε με σημαντικούς άλλους. Όταν αυτό το σύστημα καταγραφεί με ασυνέπεια, απόρριψη ή υπερπροστασία, η σχέση με τους γονείς μπορεί—χρόνια αργότερα—να φορτίζεται με απόσταση, θυμό ή ευθεία ασέβεια. Η σύγχρονη βιβλιογραφία δείχνει ότι επτά συγκεκριμένες εμπειρίες είναι κατεξοχήν «προγνωστικοί δείκτες». 1. Ασυνεπείς κανόνες Η εναλλαγή αυστηρότητας-χαλαρότητας ενεργοποιεί το συστημικό άγχος πρόβλεψης. Ο προμετωπιαίος φλοιός δυσκολεύεται να εσωτερικεύσει σταθερούς κανόνες, ενώ…

Κάθε καλοκαίρι, μόλις ανακοινώνονται οι βαθμολογίες των Πανελληνίων, ακούγεται σχεδόν αυθόρμητα σε χιλιάδες σπίτια η φράση: «Περάσαμε!». Πολλοί γονείς τη λένε με υπερηφάνεια, συγκίνηση ή και ανακούφιση. Αλλά σε ποιον πραγματικά αναφέρεται αυτό το «εμείς»; Πέρασε το παιδί ή «περάσαμε» όλοι μαζί; Στην πραγματικότητα, οι Πανελλήνιες δεν είναι μόνο εξετάσεις για τους εφήβους. Είναι και ένα άτυπο ψυχολογικό τεστ αντοχής για τις οικογένειες, ιδίως για τους γονείς που ζουν την εμπειρία αυτή σχεδόν σαν να δίνουν οι ίδιοι εξετάσεις. Η…

Σε πρόσφατη έρευνα σχετικά με την κατανόηση της ψυχικής τους κατάστασης από τα παιδιά και των άλλων ανθρώπων, υπήρξε ενδιαφέρον για τον αιτιολογικό μηχανισμό της γλώσσας στην ανάπτυξη μιας θεωρίας του νου. Τα αποτελέσματα πολλών μελετών έχουν υποστηρίξει το επιχείρημα ότι η θεωρία του νου. Η ανάπτυξη μπορεί να σχετίζεται και να προάγεται από τη γενική γλωσσική ικανότητα. Η έρευνα εστιάζει στον αιτιολογικό ρόλο της γλώσσας στην ανάπτυξη της θεωρίας του νου στα παιδιά, δηλαδή την ικανότητα να κατανοούν τις…

Η απόκτηση της γλωσσικής κατανόησης και έκφρασης είναι βασικά αναπτυξιακά καθήκοντα της πρώιμης παιδικής ηλικίας. Βραχυπρόθεσμα, οι καλά ανεπτυγμένες γλωσσικές ικανότητες βοηθούν τα παιδιά να διαπραγματεύονται τις αλληλεπιδράσεις τους με συνομηλίκους και ενήλικες για να εκπληρώσουν μια σειρά από προσωπικές και ευρετικές λειτουργίες (π.χ. χαιρετισμός, αναζήτηση πληροφοριών, αίτημα για ενέργειες, κτλ). Μακροπρόθεσμα, τα γλωσσικά επιτεύγματα των παιδιών κατά τη διάρκεια της προσχολικής ηλικίας αποτελούν σημαντικό θεμέλιο για τα μετέπειτα επιτεύγματά τους στην ανάγνωση, ιδιαίτερα στην αναγνωστική κατανόηση. Διαχρονικές μελέτες δείχνουν…

Οι οικογένειες ως συστήματα Οι οικογένειες είναι συστήματα που έχουν ιδιότητες που είναι περισσότερες από το άθροισμα των ιδιοτήτων των στοιχείων τους. Η λειτουργία τέτοιων συστημάτων κυριαρχείται από συγκεκριμένους γενικούς κανόνες. Κάθε σύστημα έχει ένα όριο, οι ιδιότητες του οποίου είναι σημαντικές στην κατανόηση της λειτουργίας του συστήματος. Τα όρια καλό είναι να μην είναι ούτε άκαμπτα, ούτε χαοτικά, αλλά να είναι ημι-διαπερατά. Τα οικογενειακά συστήματα τείνουν να επιτύχουν μια σχετικά, αλλά όχι απόλυτα, σταθερή κατάσταση, ώστε η ανάπτυξη και…